W sierpniu 2024 roku podpisana została umowa wykonawcza LOA (Letter of Acceptance), oznaczona PL-B-UEH, dotycząca zakupu 96 śmigłowców AH-64E Apache, zawarta pomiędzy polską Agencją Uzbrojenia a rządem Stanów Zjednoczonych. Jest to jedna z największych transakcji zakupu uzbrojenia przez Siły Zbrojne RP.
Poza dostawą samych śmigłowców umowa przewiduje przekazanie przez stronę amerykańską części zapasowych do wiropłatów, pakietu szkoleniowego i logistycznego oraz zapasu uzbrojenia (środków bojowych). W tym kształcie kontrakt na Apache dla Polski jest podobny do zakupu samolotów F-16 Jastrząb w 2003 roku lub śmigłowców AW149 w 2022 roku. W obu przypadkach kontrakty zawierały m.in. pakiety szkoleniowe, logistyczne oraz dostawy uzbrojenia (środków bojowych).
Dostawa części zamiennych dla AH-64 będzie realizowana na bazie listy wyspecyfikowanej przez stronę polską. W ramach zapotrzebowania z sierpnia 2023 roku, które poprzedzało zakup, zgłosiliśmy potrzebę nabycia m.in. 18 dodatkowych silników T700-701D, jednego dodatkowego systemu wykrywania i śledzenia M-TADS/PNVS, po jednym dodatkowym komplecie elementów radaru Longbow, czy 18 dodatkowych radiostacji AN/ARC-231A. Zapotrzebowanie to mogło się jednak zmienić w ostatecznie podpisanym kontrakcie
W ramach pakietu szkoleniowego będą dostarczone urządzenia treningowe dla pilotów i personelu naziemnego, w tym symulatory dla bazy lotniczej w Inowrocławiu i trenażery dla służby inżynieryjno-lotniskowej. Pakiet obejmie również m.in. usługi szkolenia polskich pilotów i personelu naziemnego przez doświadczonych wskazanych przez stronę amerykańską instruktorów. Szkolenia będą realizowane zarówno w USA, jak i w Polsce.
Z kolei w ramach pakietu logistycznego otrzymamy m.in. narzędzia i sprzęt do wykonywania obsług śmigłowców w jednostkach, sprzęt lotniskowo-hangarowy oraz wsparcie techniczne specjalistów amerykańskich.
Wartość umowy na śmigłowce AH-64E została ustalona początkowo na 10 mld USD netto, ale według opublikowanych niedawno informacji resortu obrony narodowej kwota ta obecnie wynosi 10,8 mld USD. Wskazana kwota netto jest i będzie sfinansowana – według informacji Ministerstwa Obrony Narodowej – ze środków Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych, czyli należy zakładać, że w praktyce z pożyczki udzielonej Polsce przez partnera amerykańskiego.
Dostawy śmigłowców AH-64E mają zostać zrealizowane w latach 2028–2032, po około eskadrze (przeliczeniowo) rocznie. W związku z tym, że w chwili podpisywania umowy wiadomo było, że pierwsze wyprodukowane śmigłowce miały być dostarczone za około cztery lata, zaplanowano dość gruntownie realizację rozwiązania pomostowego. Po pierwsze, już w lipcu 2023 roku, polski Inspektorat Sił Powietrznych podpisał umowę szkoleniową ze stroną amerykańską, na mocy której pierwsi polscy piloci i technicy obsługi naziemnej przeszli cykl szkoleń w USA, co pozwoliło wstępnie wdrożyć nasze kadry do wstępnego prowadzenia lotów i obsługi naziemnej śmigłowców. Kontynuując zaplanowany proces wprowadzania „systemu AH-64” w Siłach Zbrojnych RP w lutym 2025 roku podpisano trzy umowy związane z leasingiem ośmiu używanych śmigłowców AH-64D z US Army wraz z pakietami szkoleniowym i logistycznym.
Właśnie na tych ośmiu śmigłowcach trwa obecnie intensywny proces szkolenia pierwszych polskich załóg docelowych AH-64E, w których naszych pilotów i operatorów wspierają byli amerykańscy załoganci Apache z dużym nalotem na tym typie i z doświadczeniem bojowym. Polskie załogi ćwiczą loty w różnych warunkach i w ramach różnych misji, współpracując także z załogami śmigłowców Apache z US Army i z Sił Zbrojnych Niderlandów.
W ramach zakupu śmigłowców Apache od początku planowany był offset, w postaci kilku umów z kluczowymi podmiotami uczestniczącymi w produkcji AH-64, w ramach których pozyskane mają być narzędzia i technologie oraz ma nastąpić transfer wiedzy w zakresie obsługi technicznej, wsparcia eksploatacji i utrzymania gotowości bojowej śmigłowców i ich wyposażenia.
W związku z tym 23 marca br. podpisano umowę offsetową pomiędzy Lockheed Martin a Wojskowymi Zakładami Lotniczymi Nr 1 S.A. w Łodzi, na mocy której łódzki podmiot uzyska zdolności do serwisowania kluczowych elementów śmigłowca, w tym systemów naprowadzania i wskazywania celów TADS/PNVS oraz radarów kierowania ogniem Longbow. Umowa zakłada pozyskanie przez WZL-1 zdolności z zakresu obsługi, napraw i eksploatacji (MRO) tych systemów w ciągu pięciu lat od podpisania umowy, czyli do 2030 roku.
Po podpisaniu i realizacji wszystkich planowanych umów offsetowych Wojskowe Zakłady Lotnicze Nr 1 mają stać się centralnym ośrodkiem obsługowym śmigłowców AH-64 Apache dla Sił Zbrojnych RP oraz – jak na razie deklarują oficjele – również dla maszyn US Army stacjonujących w Polsce. Wskazuje na to przyszła nazwa, czyli Przemysłowe Centrum Serwisowe Śmigłowców Apache.
W ramach Centrum nowy zakład WZL-1 zlokalizowany w Łodzi ma zająć się obsługą płatowców AH-64, w tym systemów pokładowych i elektronicznych, a Oddział WZL-1 w Dęblinie ma być odpowiedzialny za obsługę silników turbowałowych T700-701D, w tym – jak sugerują oficjalne wypowiedzi – dla innych śmigłowców naszej armii.
Umowy offsetowe z pozostałymi dwoma podmiotami amerykańskimi odpowiedzialnymi za produkcję śmigłowców, czyli z Boeingiem (producent płatowców) i General Electric (producent silników), mają przynieść łódzkim Wojskowym Zakładom Lotniczym Nr 1 dość duże (choć nie całkowite) kompetencje w zakresie obsługi naszych śmigłowców Apache.
Zobacz również
Reklama
Reklama
