• Środa, 9 września 2026
X

21 sierpnia 1961 – naddźwiękowy lot DC-8

65 lat temu, 21 sierpnia 1961 roku, czterosilnikowy odrzutowy samolot pasażerski Douglas DC-8 przekroczył w locie nurkowym prędkość dźwięku. To jednorazowe wydarzenie miało charakter wyłącznie marketingowy, tym niemniej DC-8 zapisał się w historii lotnictwa jako pierwszy jetliner, w którym dokonano tego wyczynu.

„Naddźwiękowy” DC-8-43 (CF-CPG) o nazwie własnej „Empress of Montreal” uwieczniony na pocztówce linii Canadian Pacific Air Lines. Samolot służył w tych liniach, w 1968 roku przemianowanych na CP Air, do marca 1980 roku.

Pomysłodawcą przedsięwzięcia był główny pilot doświadczalny firmy Douglas William Marshall „Bill” Magruder. DC-8 konkurował na rynku z Boeingiem 707 i Convairem 880. Chodziło o to, aby zademonstrować wysokie osiągi i bezpieczeństwo konstrukcji oraz wyróżnić się na tle konkurencji. Samolotem wykorzystanym w tym historycznym locie był DC-8-43 (tymczasowa amerykańska rejestracja N9604Z) o nazwie własnej „Empress of Montreal”, zbudowany na zamówienie linii Canadian Pacific Air Lines. Jego załogę tworzyli: pierwszy pilot William M. Magruder, drugi pilot Paul H. Patten, technik pokładowy Joseph Tomich i inżynier prób w locie Richard H. Edwards.

Załoga DC-8-43 (N9604Z) „Empress of Montreal” i personel naziemny po historycznym locie 21 sierpnia 1961 roku. Trzeci od lewej inżynier prób w locie Richard H. Edwards, w białej koszuli za transparentem pilot William M. Magruder.

Po starcie z Long Beach samolot wzniósł na wysokość około 15 300–15 800 m i skierował w rejon Edwards AFB (Air Force Base). Następnie Magruder wprowadził samolot w płytkie nurkowanie z przeciążeniem 0,5 g. Na wysokości około 13 700 m samolot osiągnął i utrzymał przez 16 sekund prędkość 1075 km/h, co odpowiadało Ma = 1,012. Wyjście z nurkowania okazało się jednak niemożliwe – z powodu przeciągnięcia (oderwania strug) usterzenia poziomego samolot nie zareagował na wychylenie sterów wysokości. Nie udało się także zmienić kąta zaklinowania stateczników poziomych, gdyż siłowniki ich napędu nie poradziły sobie ze zbyt dużym obciążeniem. Magruder nie stracił zimnej krwi – wprowadził DC-8 w nieco głębsze nurkowanie i gdy tylko „poczuł” stery, wyrównał na wysokości około 10 700 m i wylądował w Edwards AFB.

Podczas naddźwiękowego lotu 21 sierpnia 1961 roku samolotowi DC-8-43 (N9604Z) towarzyszyły dwa myśliwce Sił Powietrznych Stanów Zjednoczonych – North American F-100F Super Sabre i widoczny na zdjęciu Lockheed F-104A Starfighter (56-0748). Ten drugi był pilotowany przez słynnego asa myśliwskiego Col. Charlesa E. „Chucka” Yeagera.

Samolot DC-8 został skonstruowany w firmie Douglas Aircraft Company w drugiej połowie lat 50. Pierwszy egzemplarz (rej. N8008D) został wytoczony z hali montażowej 9 kwietnia 1958 roku i oblatany 30 maja. W pierwszym locie pierwszym pilotem był Arnold G. Heimerdinger, a drugim William M. Magruder. W latach 1959–1972 wyprodukowano 556 egz. w kilku wersjach i odmianach, w tym 262 egz. w wersji DC-8-60 (zwanej Super DC-8 lub Super Sixty) z przedłużonym kadłubem. Do napędu służyły zasadniczo silniki turboodrzutowe firmy Pratt & Whitney, jedynie w wersji DC-8-40 zastosowano brytyjskie silniki Rolls-Royce Conway (w modelu DC-8-43 – Conway Mk 509 o ciągu po 77,9 kN).

Roll-out pierwszego egzemplarza odrzutowego samolotu pasażerskiego DC-8 (N8008D) nastąpił w zakładach firmy Douglas Aircraft Company w Long Beach 9 kwietnia 1958 roku, a jego oblot 30 maja.

„Naddźwiękowy” DC-8-43 (nr ser. 45623) został wyprodukowany w zakładach Douglasa w Long Beach w Kalifornii i przekazany przewoźnikowi 15 listopada 1961 roku. Dostał rejestrację CF-CPG, którą 1 stycznia 1974 roku zmieniono na C-FCPG. Z kolei nazwę własną „Empress of Montreal” zmieniono później na „Empress of Buenos Aires”. Samolot służył w liniach Canadian Pacific Air Lines, w 1968 roku przemianowanych na CP Air, do marca 1980 roku. Został zezłomowany w Opa Locka koło Miami na Florydzie w maju 1981 roku.

1–3 maja 1976 roku: Rekordowy lot Jumbo Jeta dookoła świata

Reklama

Archiwum

Najpopularniejsze

Reklama

Najnowsze czasopisma

Zobacz wszystkie
X
Facebook
Twitter
X

Dołącz do nas

X