Reklama
Szwajcarski rząd, tzw. Rada Federalna, podjęła 12 grudnia decyzję, że mimo nieoczekiwanego wzrostu ceny za amerykańskie myśliwce F-35 ich zakup nie zostanie anulowany. Przy czym postanowiono, że transakcja musi zmieścić się zakładanym budżecie, który został zatwierdzonym w powszechnym referendum przez naród szwajcarski. W związku z tym liczba myśliwców będzie mniejsza niż 36 egzemplarzy zakontraktowanych pierwotnie.
Przypomnijmy, że umowa dotycząca zakupu myśliwców F-35A o wartości 6 miliardów franków została zawarta we wrześniu 2022 roku. Pierwsze samoloty mają być gotowe do odbioru w 2028 roku. Tymczasem władze w Waszyngtonie już w czerwcu 2025 r. zapowiedziały Szwajcarom, że nie uszanują ustalonej wcześniej w kontrakcie stałej ceny za samoloty ze względu na dodatkowe koszty wynikające z rosnących cen surowców, a także częściowo inflacji i nowych ceł wprowadzonych przez administrację Donalda Trumpa.
Umowa dotycząca zakupu przez Szwajcarię 36 myśliwców F-35A o wartości 6 mld franków została zawarta we wrześniu 2022 roku.
Podczas ostatnich rozmów prowadzonych we wrześniu 2025 r. Stany Zjednoczone oszacowały dodatkowe koszty zakupu uzgodnionej liczby 36 samolotów na kwotę od 650 milionów do 1,3 miliarda franków. W związku z tym Rada Federalna ogłosiła, że nie przyzna na ten kontrakt dodatkowego finansowania, zlecając Federalnemu Departamentowi Obrony wynegocjowanie jak największej liczby samolotów F-35 w ramach budżetu wynoszącego 6 miliardów franków. Wola wyborców zostanie zatem uszanowana, twierdzi Rada Federalna, choć nadal pozostaje otwarta kwestia dokładnej liczby myśliwców, które będzie można pozyskać. W ostatnich dniach lokalne media spekulowały o możliwym zmniejszeniu zamówienia do około 30 maszyn.
Co ciekawe w kwietniu 2025 roku jedna z głównych szwajcarskich partii politycznych o nazwie Centrum, złożyła w parlamencie projekt uchwały wzywającej Radę Federalną do całkowitego rozwiązania kontraktu na amerykańskie samoloty F-35, podnosząc przeciwko tym maszynom trzy argumenty. Po pierwsze, koszt programu w całym okresie eksploatacji samolotów przekroczy 18 mld franków i będzie znacznie wyższy niż eksploatacja obecnych myśliwców F/A-18. Po drugie, zaawansowane możliwości stealth F-35 mają być Szwajcarii zbędne w zadaniach czasu pokoju. Po trzecie, relacje z USA znacznie pogorszyły się przez podniesienie cła i nieprzewidywalną, siłową politykę prezydenta Donalda Trumpa.
Biorąc pod uwagę pogarszającą się sytuację geopolityczną i napiętą sytuację bezpieczeństwa w Europie, rząd w Bernie uważa, że anulowanie zakupu myśliwców F-35 nie wchodzi obecnie w grę.
Jednak biorąc pod uwagę pogarszającą się sytuację geopolityczną i napiętą sytuację bezpieczeństwa w Europie, rząd w Bernie uważa, że odstąpienie od zakupu myśliwców F-35 nie wchodzi obecnie w grę. Na tym samym spotkaniu z 12 grudnia minister obrony Martin Pfister przedstawił również nową strategię polityki bezpieczeństwa Szwajcarii na nadchodzące lata, która wręcz nakazuje jak najszybsze pozyskiwanie nowoczesnego uzbrojenia.
W jego ocenie: „Agresywna wojna Rosji przeciwko Ukrainie była momentem przełomowym dla polityki bezpieczeństwa, a Szwajcaria również odczuwa jej bezpośrednie konsekwencje. Moskwa chce powiększyć swoją strefę wpływów i ukierunkowuje swoją gospodarkę na wojnę, a siły zbrojne na ewentualną konfrontację z państwami zachodnimi”.
Według ministra nie można zatem wykluczyć, że lokalna wojna może przerodzić się w rozległy konflikt między Rosją a państwami NATO; zagrożenie dla Szwajcarii jest zatem realne. Jednocześnie, jak stwierdził Pfister, „Stany Zjednoczone są coraz bardziej niechętne do przyjęcia swojej tradycyjnej roli gwaranta porządku światowego”. Dlatego działania na rzecz poprawy zdolności obronnych są obecnie jeszcze pilniejsze, ponieważ szwajcarskie wojsko nie jest aktualnie wystarczająco przygotowane na nowe wyzwania.
Reklama
Zobacz również
Reklama
Reklama
