Reklama
Jak przekazały rankiem 8 marca Siły Obronne Izraela, w ramach szeroko zakrojonej kampanii ataków izraelskich sił powietrznych w sobotę zbombardowano irańskie lotnisko wojskowe w Isfahanie, gdzie przechowywane były myśliwce F-14. Zaatakowano również systemy rozpoznawcze i obrony powietrznej, eliminując w ten sposób zagrożenie dla izraelskiego lotnictwa.
Legenda w US Navy
F-14 Tomcat to amerykański, dwumiejscowy myśliwiec pokładowy o zmiennej geometrii skrzydeł, opracowany przez firmę Grumman dla Marynarki Wojennej USA. Został wprowadzony do służby w 1974 roku i był jedną z najbardziej zaawansowanych konstrukcji lotniczych swojej epoki. Zaprojektowano go przede wszystkim do obrony lotniskowców i przechwytywania wrogich samolotów oraz bombowców na dużych odległościach, zanim zbliżą się do zespołów okrętów.
Prototyp myśliwca Grumman F-14A Tomcat, który odbył swój pierwszy lot 21 grudnia 1970 roku
Maszyna była napędzana dwoma silnikami odrzutowymi: w pierwszych wersjach F-14A stosowano jednostki Pratt & Whitney TF30, natomiast w późniejszych wariantach F-14B i F-14D mocniejsze i bardziej niezawodne silniki General Electric F110. Dzięki nim Tomcat osiągał prędkość maksymalną około Mach 2,4 (około 2485 km/h) i pułap przekraczający 15 kilometrów. Jedną z najbardziej charakterystycznych cech samolotu były skrzydła o zmiennej geometrii. Automatycznie zmieniały one kąt skosu w zależności od prędkości i fazy lotu – przy niskich prędkościach zwiększały powierzchnię nośną i manewrowość, a przy dużych zmniejszały opór aerodynamiczny.
F-14 wyróżniał się również bardzo zaawansowaną jak na swoje czasy awioniką. Radar AN/AWG-9 (w najnowszej wersji zastąpiony przez APG-71) mógł jednocześnie śledzić wiele celów powietrznych w odległości do około 190 km. W połączeniu z dalekosiężnymi pociskami AIM-54 Phoenix dawało to zdolność zwalczania przeciwnika jeszcze zanim ten mógł użyć własnego uzbrojenia. Samolot posiadał także działko M61 Vulcan kalibru 20 mm oraz rakiety krótkiego i średniego zasięgu AIM-9 Sidewinder i AIM-7 Sparrow, a w późniejszym okresie mógł przenosić również bomby. Załoga składała się z pilota oraz operatora systemów uzbrojenia odpowiedzialnego za obsługę radaru i systemów bojowych.
Irański AF F-14 Tomcat podczas lądowania
Tomcat pozostawał w służbie US Navy aż do 2006 roku i brał udział w wielu operacjach, m.in. podczas wojny w Zatoce Perskiej. Dzięki charakterystycznej sylwetce i roli w filmie „Top Gun” stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych samolotów bojowych na świecie.
F-14 w Iranie
Jedynym zagranicznym użytkownikiem F-14 był Iran, który przed rewolucją islamską w 1979 roku otrzymał 79 maszyn. W czasie wojny iracko-irańskiej samoloty te odegrały istotną rolę w zwalczaniu irackiego lotnictwa, wykorzystując dalekosiężne rakiety Phoenix do przechwytywania wrogich maszyn. Po wprowadzeniu amerykańskich sankcji Iran został odcięty od części zamiennych, co zmusiło go do rozwijania własnych zdolności remontowych i modernizacyjnych. Mimo starzenia się floty i problemów logistycznych kraj ten wciąż utrzymuje w służbie ograniczoną liczbę Tomcatów.
Do niedawna Iran posiadał od 20 do 30 sprawnych myśliwców F-14A Tomcat
Podczas ataków izraelskich na Iran, które przeprowadzono w czerwcu 2025 r. doszło do zniszczenia na jednym z lotnisk dwóch nielotnych egzemplarzy F-14. Szacunkowo nadal sprawnych jest od 20 do 30 tych maszyn egzemplarzy, których zadaniem jest głównie obrona przestrzeni powietrznej.
Reklama
Zobacz również
Reklama
Reklama
